Wymiarowanie figur płaskich


Wymiarowanie – podawanie wymiarów przedmiotów na rysunkach technicznych za pomocą linii, liczb i znaków wymiarowych. Umożliwia odczytanie z rysunku dokładnych wymiarów, średnic, kątów, odległości, dzięki czemu możliwe jest dokładne odtworzenie przedmiotu przez konstruktora.

Przykładowo zwymiarowany przedmiot wraz z oznaczeniem podstawowych elementów rysunku:

Rodzaje wymiarowania:

  1. W układzie równoległym

    Podawanie wszystkich wymiarów równolegle w stosunku do jednej bazy, powierzchni.

  2. W układzie szeregowym

    Wymiary są podawane kolejno, jeden za drugim. Należy pamiętać o nie domykaniu łańcucha wymiarów, o czym kawałek dalej.

  3. W układzie mieszanym

    Połączenie obu powyższych sposobów wymiarowania.

 

Reguły wymiarowania prostokątnego

  1. Rysunek wykonywany jest przy pomocy narzędzi kreślarskich
  2. Stosujemy zasady dotyczące grubości poszczególnych linii rysunku
  3. Odległość między równoległymi liniami wymiarowymi wynosi 7 mm, odległość pierwszej z nich od przedmiotu 10 mm
  4. Wysokość pisma wynosi co najmniej 3,5 mm
  5. Wymiary podawane są w milimetrach, bez podawania tej informacji, tj. mm
  6. Liczby wymiarowe podajemy zawsze nad linią wymiarową (patrząc od dołu oraz od prawej strony)
  7. Nie podajemy wymiarów oczywistych
  8. Nie dublujemy wymiarów na rysunku
  9. Wymiarowanie zaczynamy od wymiarów najmniejszych
  10. Nie zamykamy łańcucha wymiarowego
  11. Grubość przedmiotu podaje się literą „×”, średnicę „Ø” (fi), a promień „R”.
  12. Osie otworów do 12 mm zaznacza się liniami ciągłymi cienkimi, a powyżej 12 mm liniami punktowanymi cienkimi.
  13. Wymiary gabarytowe podajemy jako ostatnie
  14. Rysunek ma być przede wszystkim czytelny

 

Zasady wymiarowania

  1. Zasada wymiarów koniecznychNależy podać wszelkie wymiary krawędzi widocznych na rysunku, konieczne do odtworzenia elementu w identycznej formie.
  2. Zasada niepowtarzania wymiarówKażdy wymiar podajemy tylko raz.
  3. Zasada niezamykania łańcucha wymiarowegoW szeregu wymiarów (w jednej linii) nie podajemy wszystkich wymiarów, zamykając tym samym łańcuch wymiarowy.
  4. Zasada pomijania wymiarów oczywistychNie podajemy wymiarów oczywistych takich jak chociażby kąty 0 i 90 stopni.

 

Ćwiczenia

(0)

(1)

 

(2)

(3)

(4)

(5)

(6)

(7)

(8)

(9)

(10)

(11)

(12)